Σας καλωσορίζω στο ιστολόγιο αυτό, στο οποίο αναρτάται εκπαιδευτικό υλικό χρήσιμο για τους μαθητές και τις μαθήτριες που φοιτούν στη Γ΄Λυκείου στα δημόσια σχολεία της Κυπριακής Δημοκρατίας (και στα ιδιωτικά ιδίου τύπου).

Το βοηθητικό υλικό αφορά στη διδακτέα / εξεταστέα ύλη του μαθήματος των Νέων Ελληνικών στις Παγκύπριες Εξετάσεις και θα εμπλουτίζεται σταδιακά.
Οι αναλύσεις των κειμένων της λογοτεχνίας αναρτώνται στις ετικέτες "ποίηση" και "πεζογραφία" αντίστοιχα, ενώ το βοηθητικό υλικό για το Έκφραση-Έκθεση αναρτάται στις ετικέτες "θεωρία" και "θεματικοί κύκλοι".

Τα κείμενα και οι ασκήσεις των διαγωνισμάτων στο Έκφραση-Έκθεση, καθώς και οι λύσεις των διαγωνισμάτων, είναι - κατά τη γνώμη μου - χρήσιμα και στους υποψήφιους των Πανελλήνιων Εξετάσεων και των Εξετάσεων που διοργανώνονται για τους Ομογενείς.

Καλοπροαίρετες παρατηρήσεις συναδέλφων φιλολόγων είναι ευπρόσδεκτες.

Θερμή παράκληση προς τους συναδέλφους να επιδεικνύουν τον απαραίτητο σεβασμό στην πνευματική εργασία που τους προσφέρεται.

Εύχομαι καλή δουλειά και αναμένω τις απορίες σας.

Φιλολογος, Υποψηφια διδακτωρ στα Ελληνικα Γραμματα

Η σειρά με την οποία αναρτώνται πιο κάτω τα κείμενα δεν είναι αξιολογική.
Αναζητήστε το υλικό που σας χρειάζεται με οδηγό τις ετικέτες που ακολουθούν και όχι τη σειρά ανάρτησης.

Το απεραντο γαλαζιο

Το απεραντο γαλαζιο
Για να μπορέσετε να το απολαύσετε μετά τις εξετάσεις...

Διαγώνισμα ΕΕ 2009/1 Θ.Κ. Παιδεία

Άγνωστο κείμενο: Ι. Ευαγγέλου

Διαγώνισμα λογοτεχνίας 2009 / 2

Λογοτέχνες: Καβάφης και Κάσδαγλης

Διαγώνισμα λογοτεχνίας 2009 / 3

Λογοτέχνες: Καβάφης και Κάσδαγλης


Διαγώνισμα λογοτεχνίας 2009 / 4

Λογοτέχνες: Ρίτσος, Τσίρκας

Δείγμα εξεταστικού δοκιμίου Παγκύπριων Εξετάσεων 2005-2006

 
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
Δείγμα εξεταστικού δοκιμίου Νέων Ελληνικών
Παγκύπριες Εξετάσεις 2005-2006

Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από τέσσερα (4) μέρη. Να απαντήσετε σε όλα τα ερωτήματα.
ΜΕΡΟΣ Α΄: ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ                                                                                                  (μονάδες 20)

Να διαβάσετε το πιο κάτω κείμενο και να απαντήσετε στις ερωτήσεις που ακολουθούν:

Ο βασικότερος αντίπαλος της επιθετικότητας είναι η παιδεία. Η σωστή παιδεία που θα αποβλέπει όχι μόνο στην προσφορά γνώσεων, αλλά και στην ιεράρχηση των αξιών, ώστε οι ηθικές αξίες να ξαναπάρουν την πρώτη θέση. Τα ανταγωνιστικά και εχθρικά αισθήματα να δώσουν τη θέση τους σε αισθήματα συμπάθειας και αγάπης, που είναι βασικά αντικίνητρα προς τη βία και το έγκλημα. Η παιδεία από μόνη της μπορεί να πετύχει την πνευματική ωρίμαση και ολοκλήρωση του «χρηστού πολίτη». Να προσφέρει μια σωστή πολιτιστική καλλιέργεια κι όχι μια υποκουλτούρα. Να δείξει με επιχειρήματα ότι η κυρίαρχη ιδεολογία της κοινωνίας που κλιμακώνει τις αξίες, δεν πρέπει να τοποθετεί πάνω απ' τον άνθρωπο κανένα αντικείμενο, οσοδήποτε αστραφτερό κι αν φαίνεται. Ακόμα, μπορεί να στρέψει την ορμή του προς δημιουργικούς στόχους. Και τέλος, μπορεί να εξασφαλίσει τη συναισθηματική σταθερότητα και ασφάλεια στη νεολαία, δημιουργώντας θετικό αυτοσυναίσθημα και θετική δραστηριότητα. Άρα, η παιδεία μπορεί να δείξει το δρόμο για την «εξιδανίκευση» του ενστίκτου της επιθετικότητας.

Δείγμα εξεταστικού δοκιμίου Ενιαίων Εξετάσεων - 2004


Δείγμα εξεταστικού δοκιμίου Νέων Ελληνικών


Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από τέσσερα (4) μέρη. Να απαντήσετε σε όλα τα ερωτήματα.

Διάρκεια  τρεις (3)  ώρες


ΜΕΡΟΣ Α΄: ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ                                                          (μονάδες 20)

Να διαβάσετε το πιο κάτω κείμενο και να απαντήσετε στις ερωτήσεις που ακολουθούν:

Δύο είναι τα βασικά γνωρίσματα που χαρακτηρίζουν το τέλος του εικοστού αιώνα και συγχρόνως το τέλος της δεύτερης μετά Χριστό χιλιετίας. Η ανάπτυξη της ηλεκτρονικής τεχνολογίας στον τομέα της τεχνικής και η αντιπαλότητα ανάμεσα στη Δύναμη και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα στον τομέα της κοινωνικής και πολιτικής ζωής.

Δείγμα εξεταστικού δοκιμίου Ενιαίων και Εισαγωγικών Εξετάσεων 2004-2005


Δείγμα εξεταστικού δοκιμίου

ΕΝΙΑΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από τέσσερα (4) μέρη. Να απαντήσετε σε όλα τα ερωτήματα.

ΜΕΡΟΣ Α΄: ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ                                                                   (μονάδες 20)
Να διαβάσετε το πιο κάτω κείμενο και να απαντήσετε στις ερωτήσεις που ακολουθούν:
Η ιδέα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ξεκίνησε πολύ νωρίς, ήδη στην ελληνορωμαϊκή αρχαιότητα, προχώρησε δειλά και αποσπασματικά, πέρασε από διάφορα στάδια και υπό διαφορετικές ιστορικές συνθήκες, αμφισβητήθηκε, αναθεωρήθηκε, αλλά μπόρεσε και ωρίμασε βαθμηδόν στις συνειδήσεις των λαών και των ηγετών των χωρών της Ευρώπης. Έτσι έφτασε τελικά να αποτελεί σήμερα την αδιαμφισβήτητη και δυναμική πραγματικότητα που είναι γνωστή ως «Ευρωπαϊκή Ένωση». Αυτή η ιστορική διάσταση, αυτή η διαδικασία συνειδησιακής ωρίμασης, πρέπει να αποτελεί σταθερό σημείο επιστημονικής και ιδεολογικής αναφοράς για την ιδέα της Ενωμένης Ευρώπης και την πορεία της ολοκλήρωσης αυτής της ιδέας.

Λύσεις θεμάτων Προεισαγωγικών Εξετάσεων 2005


ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ
ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΩΤΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΙΔΡΥΜΑΤΑ


Μάθηµα: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: Tρίτη, 21 Ιουνίου 2005
                                                   8.00 π.µ. – 11.00 π.µ.

Θέματα Εισαγωγικών Εξετάσεων 2005


ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ
ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΩΤΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΙΔΡΥΜΑΤΑ


Μάθηµα: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: Tρίτη, 21 Ιουνίου 2005
                                                   8.00 π.µ. – 11.00 π.µ.

ΤΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΠΟ ΕΠΤΑ (7)  ΣΕΛΙ∆ΕΣ

ΜΕΡΟΣ Α΄:  ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ      (Μονάδες 20)

Να διαβάσετε το πιο κάτω κείμενο και να απαντήσετε στις ερωτήσεις
που ακολουθούν:

[…] Εκείνο, που, δυστυχώς, για πολλούς λόγους δεν έχουμε συνειδητοποιήσει, είναι η ανάγκη για την κατάκτηση και τη διατήρηση μιας υψηλής ποιότητας ζωής.  Επειδή μπήκαμε αργά στον κόσμο της τεχνικής κι αποκτήσαμε καθυστερημένα ό,τι αγαθά αυτός εξασφαλίζει, είναι αναπόφευκτο και δικαιολογημένο να πέφτουμε σε μια σειρά από συγχύσεις. Η βασικότερη σύγχυση είναι ότι πιστεύουμε ότι το αυτοκίνητο, η τηλεόραση, οι χίλιες δυο ηλεκτρικές συσκευές μάς εξασφαλίζουν ποιότητα ζωής. 

Εξεταστικό Δοκίμιο ΚΙΕ 1/2009

Λογοτέχνες: Καβάφης, Σεφέρης, Ιωάννου

Άγνωστο κείμενο: Άγγελου Τερζάκη, Η διαλεκτική της ελευθερίας
Θ.Κ.: Ελευθερία - καταναλωτισμός




Εξεταστικό Δοκίμιο ΚΙΕ 2006

Θ. Κ. Τεχνολογία - περιβάλλον



Διαγώνισμα ΚΙΕ 2005 - Θ.Κ. Παιδεία

Λογοτεχνία: Καβάφης, Τσίρκας, Π. Μηχανικός
Άγνωστο κείμενο: Β. Φίλια "Παιδεία και κράτος"



Θέματα Παγκύπριων Εξετάσεων 2009

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ
ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009
Μάθημα: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Παρασκευή, 22 Μαΐου 2009
8:00 π.μ. – 11:00 π.μ.


ΤΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΠΟ ΕΠΤΑ (7) ΣΕΛΙΔΕΣ
Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από τέσσερα (4) μέρη.
Να απαντήσετε σε όλα τα ερωτήματα.

ΜΕΡΟΣ Α΄: ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ (μονάδες 20)
Κατά τις τελευταίες δεκαετίες έγινε αντιληπτό ότι η ανθρώπινη κοινωνία, στην
προσπάθειά της για διαρκή οικονομική ανάπτυξη, προκαλεί τεράστιες αλλαγές στον πλανήτη Γη: σπαταλά με όλο και αυξανόμενους ρυθμούς τους φυσικούς πόρους, ρυπαίνει όλο και εντονότερα τον αέρα, το έδαφος και τα νερά, προκαλεί την εξάλειψη όλο και περισσότερων ειδών πανίδας και χλωρίδας. Παράλληλα, φάνηκε πως η οικονομική ανάπτυξη, όπως τη γνωρίσαμε κατά τις τελευταίες δεκαετίες, παράγει όχι μόνο πλούτο αλλά και βαθιά φτώχεια (όχι μόνο στον Τρίτο Κόσμο αλλά και στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη ο αριθμός των φτωχών αυξάνεται συνέχεια). Ο προβληματισμός αυτός καταλήγει στο συμπέρασμα ότι αυτού του είδους η οικονομική ανάπτυξη δεν μπορεί να συνεχιστεί επ’ άπειρον. Είμαστε πολύ κοντά στα «όρια της ανάπτυξης». Η αμφισβήτηση της ανάπτυξης οδήγησε στην πρόκριση ενός εναλλακτικού μοντέλου, αυτού της αειφόρου ανάπτυξης. Αειφόρος ονομάστηκε η ανάπτυξη που ικανοποιεί τις ανάγκες των τωρινών γενεών, χωρίς να εμποδίζει τις μελλοντικές γενεές να ικανοποιήσουν τις δικές τους ανάγκες.

Λύσεις θεμάτων Παγκύπριων Εξετάσεων 2009

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
ΛΕΥΚΩΣΙΑ
ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009
ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΟΡΘΩΣΗΣ

ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ
ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 3 ΩΡΕΣ
ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 22 ΜΑΪΟΥ 2009

Οδυσσέα Ελύτη, Άξιον Εστί, Τα Πάθη, Ψαλμός Β

Στον Ψαλμό Β ο Ελύτης, με περηφάνεια, αγάπη και συναίσθηση του χρέους, δηλώνει την ελληνική του ιθαγένεια και την ιθαγένεια της ελληνικής γλώσσας, μαζί και την ακλόνητη πίστη του στο αδιαίρετο και αδιάσπαστο χαρακτήρα της που διαφαίνεται μέσα από τη διαχρονική εξελικτική της πορεία. Μια γλώσσα με μακραίωνη ιστορία – προφορική και γραπτή – που «ξεκινά ποιητικά από τον Όμηρο και χαρίζει τη μουσική των λέξεων σαν φωνές θαλάσσιων πλασμάτων που ριζώνουν στην ψυχή του ως πρώτη ποιητική ύλη ανεπεξέργαστη». Μια γλώσσα συνεχής και αδιάσπαστη, που στην εξελικτική της πορεία πέρασε από τρεις φάσεις (συνδεδεμένες, βεβαίως, με την ιστορία των Ελλήνων) - την αρχαία, τη βυζαντινή και τη νεότερη – και στην οποία αποδόθηκαν τα κορυφαία έργα του ελληνικού πνεύματος: τα ομηρικά έπη, η βυζαντινή υμνογραφία, ο Ύμνος εις την Ελευθερία, λειτουργούν ως σηματοδότες ολόκληρης της πνευματικής κληρονομιάς του Ελληνισμού στη διαχρονική παρουσία του στον κόσμο και χαρακτηρίζουν το καθένα μια ολόκληρη εποχή μαζί και μια μορφή της ελληνικής γλώσσας.

Οδυσσέα Ελύτη, Άξιον Εστί


Το έργο εκδόθηκε το 1959. Ο τίτλος του παραπέμπει στη χριστιανική παράδοση καθώς και στη θεία λειτουργία. Το ίδιο και η δομή του και σε πολλά σημεία ο λόγος, η γλώσσα του. Το λεξιλόγιο του περιλαμβάνει λέξεις, τρόπους συντακτικούς και ρυθμούς από όλες τις περιόδους της Ελληνικής γλώσσας, από την Παλαιά Διαθήκη, τη Βυζαντινή υμνογραφία, τα δημοτικά τραγούδια, τα λαϊκά μεσαιωνικά παραμύθια, τον Ερωτόκριτο, το Μακρυγιάννη, το Σολωμό, τον Κάλβο τον Παλαμά, το Σικελιανό, τον Παπαδιαμάντη. Επιπλέον, ο Ελύτης δημιουργεί νεολογισμούς, καθώς χρησιμοποιεί τις λέξεις σαν ζωγράφης ή γλύπτης ή σαν μουσικός, πλάθοντας και μορφοποιώντας τις σαν να ήταν χρώματα ή ύλη ή ήχοι παρμένοι από τη φύση ή την παράδοση. Την πίστη του στη διαχρονική δύναμη της γλώσσας και στη σχέση της με την ελληνική φύση, την ιστορία και την παράδοση, τη δηλώνει ξεκάθαρα ο ποιητής στον Ψαλμό Β από τα Πάθη.
Η όλη ποιητική σύνθεση αποτελείται από τρεις ενότητες, οι οποίες έχουν αυτοτέλεια αλλά και σύνδεση μεταξύ τους, υποδηλώνοντας την ενότητα της ζωής:
1.    Η Γένεσις: Αποτελείται από 7 ύμνους που περιγράφουν ποιητικά τη δημιουργία του κόσμου, αλλά και του ελληνικού χώρου και του ίδιου του ποιητή. Έτσι κόσμος και άτομο είναι αλληλένδετα και ο ποιητής ταυτίζεται με το έθνος του.
2.    Τα Πάθη: Ταυτίζοντας το άτομο με το σύνολο, ο ποιητής εκφράζει την εποποιία του ελληνικού λαού κατά τον Β΄Παγκόσμιο πόλεμο, αρχίζοντας από το μέτωπο της Αλβανίας, τη νίκη κατά των Ιταλών, την επίθεση των Γερμανών, την Κατοχή, την αντίσταση μέχρι την Απελευθέρωση. Τα Πάθη χωρίζονται σε τρεις ενότητες με τους τίτλους:
α) Η συνείδηση μέσα στην παράδοση
β) Η συνείδηση μέσα στον κίνδυνο
γ) Η συνείδηση μέσα στην υπέρβαση του κινδύνου
Αποτελούνται από 18 Ψαλμούς, 12 Άσματα ή Ωδές και 6 Αναγνώσματα, τα οποία ακολουθούν σταθερή δομή ως προς τη σειρά τους  σε όλες τις ενότητες: ΨΨΩΑΩΨΨΩΑΩΨΨ
-       Τα Αναγνώσματα είναι πεζά και αποτελούν ιστορικές αφηγήσεις με έντονο το επικό στοιχείο.
-       Οι Ψαλμοί εκφράζουν κυρίως το ατομικό εγώ, ενώ με λυρικές αξομολογήσεις ταυτίζουν το πάθος της προσωπικής περιπέτειας με το πάθος του έθνους, τόσο στον πόλεμο, όσο και στα καθημερινά εναγώνια βιώματα. Αριθμούνται με κεφαλαία γράμματα.
-       Οι Ωδές αποτελούν καθολικές εκφράσεις, καθώς θυμίζουν τα χορικά άσματα. Αριθμούνται με μικρά γράμματα.
3.    Δοξαστικό. Δοξαστικό παραλλήρημα που υμνεί την αιώνια Ελλάδα.

πνευματικα δικαιωματα

Εάν κάποιος συνάδελφος επιθυμεί να χρησιμοποιήσει αυτούσιο ή μέρος του υλικού που παρατίθεται σε αυτό το ιστολόγιο, παρακαλώ να με ενημερώσει στέλλοντας μήνυμα στο ηλεκτρονικό μου ταχυδρομείο. (valentina.saltet@gmail.com).

Θεωρώ αυτονόητο ότι ο σεβασμός προς την επιστήμη της Φιλολογίας και η επαγγελματική μας αξιοπρέπεια, δεν επιτρέπουν την οικειοποίηση της πνευματικής εργασία οποιουδήποτε χωρίς να αναφέρεται η ταυτότητα του συγγραφέα και η προέλευση του υλικού.

Παρακαλώ να μην χρησιμοποιείται το αναρτημένο υλικό από φροντιστήρια.

Νοείται ότι το υλικό που έχει παραχθεί από τους συμβούλους Φιλολόγους στο ΥΠΠ μπορεί να χρησιμοποιηθεί ελεύερα από όλους.

Αρχειοθήκη ιστολογίου

Αναγνώστες